Toespraak van de maand - maart 2026

Op de drempel van de eeuwigheid

Een van de hoofdzaken is dat wij moeten begrijpen dat we, wat we ook willen bereiken in ons leven – en dan doel ik speciaal op geestelijk terrein – dat wij alleen maar iets kunnen bereiken als we onze situatie waarin we zijn, én onszelf zoals we zijn, volledig accepteren.
Nu, wat is één van de meest opvallende dingen? Dat is dat je op aarde bent, dat je geboren bent, dat je dus een vorm hebt, dat je een lichaam hebt. Je bent dus niet in de hemel.
En het is ook niet de bedoeling dat je in de hemel bent, je bent op aarde. Je bent hier. In de situatie waarin je bent, met het lichaam dat je hebt, met de gebreken die je hebt, de mogelijkheden die je hebt. Met de fantasieën die je hebt, met de onzinnigheden die je hebt. Zo ben je, dat is jouw vertrekpunt, en geen ander.                                                                                                                            Maarten Houtman, Het komt vanzelf…

In mei 2020 bracht ik, gestrand op weg naar een verre bestemming, een onvoorzien bezoek aan het Kröller Müller Museum.
 Ik was bij de ingang van de Hoge Veluwe al gewaarschuwd dat bezoek aan het museum nog steeds aan het corona regime onderhevig was: ‘Uitsluitend op afspraak…’
Maar vertrouwend op mijn goede gesternte, mijn museumkaart en mijn zeventien Tropen(museum)jaren als suppoost, wist ik toch binnen te komen. Eenmaal binnen had ik alleen maar belangstelling voor Van Gogh…
Al gauw liep ik de vertrouwde zalen binnen – waar nu overal bordjes hingen met ‘Maximaal vier personen’. Nauwelijks was ik, binnen het quotum, een zaal binnengelopen, of ik zag onderstaand schilderij hangen.
 Er voer een kleine schok door me heen…

 

Vincent van Gogh, Treurende oude man 1890,

ook bekend als Op de drempel van de eeuwigheid.

(Kröller-Müller Museum, 80x64cm)

Ik was dit werk pas nog online tegengekomen – weliswaar in een totaal onverwacht verband. Het had me sterk geïntrigeerd. Maar waar was dat?

Toen ik aan het eind van de dag thuiskwam, bladerde ik door mijn browser-geschiedenis. Ik vond de eerste aanwijzing in een toespraak van Maarten Houtman: Het komt vanzelf…, (Tao-zen sessie december 1993), als hij onder andere Johannes van het Kruis noemt. Verder zoekend vond ik een artikel op Wiki over Johannes van het Kruis, mét dit schilderij van Van Gogh.
 De cirkel was rond.



 

Een week geleden kwam ik het schilderij van Van Gogh weer tegen en schoot me de zoektocht uit 2020 te binnen. De toespraak van Maarten had vijf jaar geleden diepe indruk op me gemaakt. Ik luisterde er opnieuw naar en werd weer ‘gegrepen’. En via deze omweg werd ‘Het komt vanzelf…’ de toespraak van maart 2026.

Hein Zeillemaker, februari 2026

 Toespraak van de maand - februari 2026

 

Hana Mobach, ‘De Engel’, 2012-2013  
Houtskool en Siberisch krijt op papier, 43 x 65cm  

 De huiver der ontsluiering

 

“Ik wilde proberen om jullie deel te laten hebben aan iets wat zich telkens in mijn leven in meer of minder versluierde vorm heeft voorgedaan, maar wat in de loop van mijn leven geleidelijk aan duidelijker is geworden. En wat misschien een hulp is om te beseffen hoe dat leven dat wij leven, ingebed is in een veel groter gebeuren dan we normaal waarnemen.”

 

De kern van Maarten Houtmans nalatenschap wordt gevormd door de rond vijfhonderd sessie-toespraken die tijdens zijn optredens geregistreerd zijn. Maar in de mediatiegroep die hij in1988 oprichtte, het ‘Leerhuis aan de Sterrelaan’ [1], zou de onderlinge dialoog centraal staan. Daarmee verdwenen zijn inleidingen naar de achtergrond.


Al snel bleek echter dat de deelnemers die inspiratie node misten…


En zo begonnen de bijeenkomsten allengs weer met zijn vertrouwde inleiding – die hij weliswaar ‘kort’ wilde houden.


In zijn inleiding van 25 januari 1992, ditmaal Toespraak van de Maand, neemt Maarten gelukkig alle ruimte voor zijn overrompelende vertelling De val uit een lichtend weefsel.
 En in de daaropvolgende gesprekken wordt door de deelnemers uitvoerig en zonder gêne doorgevraagd. Ze willen geen detail missen van dit visioen van bovenaardse proporties – iets wat je misschien maar eens in je leven langs ziet komen…


Hier zo’n onbevangen vraag:

 

– Vraag: Is het noodzakelijk voor de bewustwording dat een wezen als de mens afgescheiden is, en wordt, van het grote kosmische weefsel.

– Maarten: Ja.

– Vraag: Is er geen andere manier binnen het weefsel.

– Maarten: Je kunt alleen zeggen aan de hand van wat je kunt zien uit de geschiedenis, dat dat een mogelijkheid is die benut is. Ik weet niet of je je zou in kunnen denken dat een andere manier mogelijk is. Maar als je de verslagen leest van mensen die gestorven zijn en zich daar niet bewust van zijn, dan lees je altijd weer dat ze aanlopen tegen het gegeven dat als je ergens aan denkt, je er tegelijkertijd bent. Terwijl wij een lichaam hebben. Als jij er bijvoorbeeld aan denkt dat je thuis iets vergeten hebt, dan blijf je toch hier zitten. Dus je hebt een bepaalde weerstand te overwinnen om thuis te komen. Maar dat geeft je tevens de gelegenheid om je bewust te worden.
Kijk, het is anders zo snel dat je geen weerstand hebt, zal ik maar zeggen. Bewustwording groeit toch doordat je weerstand hebt. Het Zensysteem heeft dat in extenso doorgevoerd door een geweldige weerstand op te roepen, waardoor je eigenlijk gedwongen wordt om je bewust te worden. Een van de dingen is het lange zitten, dat is om een geweldige weerstand op te roepen.
Maar het is inderdaad een vraag waar ik heel vaak voor mezelf nog mee gezeten heb: waarom is het noodzakelijk dat die afscheiding plaatsheeft. Want dat is eigenlijk jouw vraag.

 

30 januari 2026, een waarnemer